تأثیر تنش شوری بر صفات رویشی، ریختی و فیزیولوژیکی نهال‌های استبرق (.Calotropis procera Ait)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد دانشگاه تربیت مدرس، مازندران، نور، ایران

2 استادیار گروه جنگلداری مناطق خشک، دانشکده کویرشناسی، دانشگاه سمنان

10.29252/aridbiom.8.1.27

چکیده

تحقیق حاضر با هدف بررسی اثر تنش آب شور بر صفات رویشی و فیزیولوژی نهال استبرق در شرایط گلخانه انجام شد. آزمایش در 6 سطح شوری (0، 5، 10، 15، 20 و 25 دسی زیمنس بر متر) در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی به مدت 5 ماه صورت گرفت. درصد زنده­مانی نهال‌های استبرق در شوری­های 0، 5، 10 و 15 دسی زیمنس بر متر به ترتیب 100، 100، 6/64 و 6/22 بود؛ اما در سطوح 20 و 25 دسی زیمنس بر متر هیچ نهالی زنده نماند. بزرگ‌ترین میزان طول و حجم ریشه در تیمار شاهد دیده شد. بیشترین مقادیر فتوسنتز، هدایت روزنه­ای، تعرق، وزن تر و خشک ساقه و ریشه، ارتفاع نهال، قطر یقه و تعداد برگ به تیمار شاهد تعلق داشت. بالاترین میزان دمای سطح و نسبت ریشه/ساقه به ترتیب در شوری­های 15 و 25 دسی زیمنس بر متر دیده شد. به‌طورکلی، یافته ­های این پژوهش آشکار ساخت که در شرایط مورد مطالعه، نهال‌های 5 ماهه استبرق اگرچه در شوری 15 دسی زیمنس بر متر امکان زیست ضعیفی دارند، اما به شوری 10 دسی زیمنس بر متر سازگاری نسبتاً خوبی از نظر اغلبِ ویژگی­های رویشی، فیزیولوژیکی و زنده‌مانی نشان می­دهند.

کلیدواژه‌ها


[1].    Abtahi, A. (2001). Response of Seedlings of Two Pistachio Cultivars to Quantity and Composition of Soil Salinity under Greenhouse Conditions. Journal of Water and Soil Science, 5(1): 93-101. (in Farsi).
[2].   -Sobhi, O.A., Al-Zahrani, H.S., and Al-Ahmadi, S.B. (2006). Effect of Salinity on Chlorophyl and Carbohydrate Contents of Calotropis procera Seedlings. Scientific Journal of King Faisal University, 7(1): 105-115.
[3].    Al-Zahrani, H.S. (2002). Effect of salinity stress on growth of Calotropis procera seedlings. Bulletin of Pure and Applied Science, 2: 109-122.
[4].    Ashraf, M.Y., and Bhatti, A.S. (2000). Effect of salinity on growth and chlorophyll content of Rice. Pakistan Journal of Scientific and Industrial Research, 43(2): 130-131.
[5].   Bahmani, M., Jalali, S.G., Asgharzade, A., Tabari, M., and Sadati, S.E. (2014). Gas exchange recovery of Calotropis procera Ait. seedling in different irrigation periods. Arid Biome Scientific and Research Journal, 4(2):28-38.
[6].   Bahmani, M., Naghdi, R., and Kartoolinejad, D. (2018). Milkweed seedlings tolerance against water stress: Comparison of inoculations with Glomus intraradices and Pseudomonus putida. Environmental Technology and Innovation, 10: 11-121.
[7].   Cheeseman, J. (1988). Mechanisms of salinity tolerance in plants. Plant Physiology, 7: 547-550.
[8].    Chinnusamy, V., Jagendorf, A., and Zhu, J.K. (2005). Underestanding and improving Salt tolerance in plants. Crop Science, 45: 437-448.
[9].    Dhanapackiam, S., and Muhammad Ilyas, M.H. (2010). Effect of salinity on chlorophyll and carbohydrate contents of Sesbania grandiflora seedlings. Indian Journal of Science and Technology, 1: 64-66.
[10].         Eshghizadeh, H.R., Kafi, M., and Nezami, A. (2011). Effect of NaCl salinity on the pattern and rate of root development of blue panic grass (Panicum antidotale Retz.). Journal of Science and Technology of Greenhouse Culture, 2(5): 29-44. 
[11].         Eugenia, M., Nunes, S., and Ray Smith, G. (2003). Electrolyte leakage assay capable of quantifying freezing resistance in rose clover. Crop Science, 43: 1349-1357.        
[12].          Flexas, J., Ortuño, M.F., Ribas‐Carbo, M., Diaz‐Espejo, A., Flórez‐Sarasa, I.D., and Medrano, H. (2007). Mesophyll conductance to CO Arabidopsis thaliana. New Phytologist, 175: 501-511.
[13].         Fu, L.G. (1989). The Rare and Endangered Plants in China, Shanghai Educational Press, Shanghai.
[14].         Garcia-Sanchez, F., and Syvertsen, J.P. (2006). Salinity tolerance of Cleopatra mandarin and carrizo citrange citrus rootstock seedlings is affected by CO2 enrichment during growth. Journal of the American Society for Horticultural Science, 131: 24-31.
[15].         Ghalibaf, H.K., and Selahvarzi, Y. (2012). The effect of drought and salinity stresses on morphophysiological properties of Kallar grass (Leptochloa Fusca L. Kunth) under controlled conditions. Iranian Journal of Field Crops Research, 10(1): 179-188. (in Farsi).
[16].         Greenway, H., and Munns, R. (1980). Mechanisms of salt tolerance in nonhalophytes. Annual Review of Plant Physiology, 31: 149-190.
[17].         Hafsi, C., Lakhdar, A., Rabhi, M., Debez, A., Abdelly, C., and Ouerghi, Z. (2007). Interactive effect of salinity and potassium availability on growth, water status, and ionic composition of Hordeum maritimum. Journal of Plant Nutrition and Soil Science, 170: 469-473.
[18].         Hoagland, D.R., and Arnon, D.I. (1950). The water culture method for growing plants without soil. California Agricultural Experiment Station Publications, 347: 1-32.
[19].         Ibrahim, A.H. (2013). Tolerance and avoidance responses to salinity and water stresses in Calotropis Procera and Suaeda aegyptiaca. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 37: 352-360.
[20].         Maas, E.V. (1984). Salt tolerance of plant.In: B.R. Christie (Ed.), Handbook of plant Science in Agriculture, CRC Press, Boca Raton, FL.
[21].         Maas, E.V., and Nieman, R.H. (1978). Physiology of plant tolerance to Salinity. In: G.A. Jung (Ed.), Crop Tolerance to Suboptimal Land Conditions, ASA Spec, Publ. 32. USA, CSSA and SSSA, Madison, WI.
[22].         Marcum, K.B. (1998). Cell membrane theromotability and whole-plant heat tolerance of Kentucky bluegrass. Crop Science, 38: 1214-1218.
[23].         Milton, S.J. (1995). Spatial and temporal patterns in the emergence and survival of seedlings in arid Karoo shrubland. Journal of Applied Ecology, 32: 145-156.
[24].         Munns, R. (2002). Comparative physiology of salt and water stress. Plant, Cell and Environment, 25: 239-250.
[25].         Naumann, J.C., Young, D.R., and Anderson, J.E. (2007). Linking leaf chlorophyll fluorescence properties to physiological responses for detection of salt and drought stress in coastal plant species. Physiologia Plantarum, 131: 422-433.
[26].         Nivas, D., Gaikwad, D.K., and Chavan, P.D. (2011). Physiological Response of Two Morinda Species under Saline Conditions. American Journal of Plant Physiology, 6(3): 157-166.
[27].         Oraei, M., Tabatabaei, S. J., Fallahi, E., and Imani, A. (2009). The effects of salinity stress and rootstock on the growth, photosynthetic rate, nutrient and sodium concentrations of almond (Prunus dulcis Mill.). Journal of Horticultural Sciences, 23 (2): 131-140. (in Farsi).
[28].         Ramos, J., Lopez, M.J., and Benlloch, M. (2004). Effect of NaCl and KCl salts on the growth and solute accumulation of the halophyte Atriplex nummularia. Plant and Soil, 259: 163-168.
[29].         Sadeghian, T., Taghvaei, M., Kharati Koupaei, M., Falah Shamsi, S.R., Masoudi M., and Riahi, A. (2010). An investigation of some soil physico-chemical properties in Calotropis procera L. habitats (The Case study of southern rangelands of Fars province). Rangeland, 3(4): 641-651. (in Farsi).
[30].         Teimouri, A., and Jafari, M. (2010). The effects of salinity stress on some of anatomical and morphological characteristics in three Salsola species: S. rigida, S. dendroides, S. richteri. Iranian Journal of Range and Desert Research, 17(1): 21-34. (in Farsi).
[31].         Yousefi, S., Kartoolinejad, D., Bahmani, M., and Naghdi, R. (2017). Effect of Azospirillum lipoferum and Azotobacter chroococcum on germination and early growth of hopbush shrub (Dodonaea viscosa L.) under salinity stress. Journal of Sustainable Forestry, 36(2): 107-120.